Bakı 
Azərbaycanla Böyük Britaniya arasında münasibətlər son illərdə klassik enerji əməkdaşlığının sərhədlərini aşaraq daha geniş strateji məzmun qazanmağa başlayıb.
Prezident İlham Əliyevin Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığının Biznes, İnnovasiya, Elm və Ticarət Nazirliyinin Ticarət üzrə dövlət naziri, Birgə Hökumətlərarası Komissiyanın həmsədri Lord Anas Sarvarı qəbul etməsi və Bakıda iki ölkə arasında Birgə Hökumətlərarası Komissiyanın növbəti iclasının keçirilməsi də bu prosesin davam etdiyini göstərir. Artıq tərəflər arasında dialoq yalnız neft-qaz layihələri üzərində qurulmur. Ticarət, investisiya, nəqliyyat, yaşıl enerji, kibertəhlükəsizlik, səhiyyə və təhsil kimi istiqamətlər əməkdaşlığın yeni sütunlarına çevrilir.
Böyük Britaniya Azərbaycanın müstəqilliyinin ilk illərindən etibarən ölkənin əsas iqtisadi tərəfdaşlarından biri olub. Xüsusilə enerji sektorunda formalaşan uzunmüddətli əməkdaşlıq iki ölkə arasında qarşılıqlı etimad üçün mühüm baza yaradıb. Bakı üçün əsas məsələlərdən biri həmin təcrübəni iqtisadiyyatın digər sahələrinə də daşımaqdır. Azərbaycan iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi fonunda Britaniya kapitalının qeyri-neft sektoruna, texnologiyalara və yeni infrastruktur layihələrinə yönəlməsi münasibətlərə daha dayanıqlı yön verə bilər.
Yeni mərhələnin diqqətçəkən istiqamətlərindən biri yaşıl enerji və nəqliyyat bağlantılarıdır. Azərbaycan bir tərəfdən Avropanın enerji təhlükəsizliyində iştirakını davam etdirir, digər tərəfdən isə bərpaolunan enerji potensialını xarici tərəfdaşlarla əməkdaşlığın mühüm istiqamətinə çevirir. Eyni zamanda Orta Dəhlizin əhəmiyyətinin artması Azərbaycanı Avropa ilə Asiya arasında nəqliyyat və logistika baxımından daha vacib mövqeyə gətirir. Londonun Bakı ilə münasibətlərə yalnız enerji prizmasından deyil, daha geniş bağlantılar və investisiya imkanları çərçivəsində yanaşması da bu baxımdan diqqət çəkir.
Əməkdaşlığın genişlənməsi siyasi münasibətlər baxımından da əhəmiyyətlidir. Böyük Britaniya BMT Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvü, NATO-nun aparıcı dövlətlərindən və Avropanın əsas siyasi mərkəzlərindən biridir. Azərbaycanın belə bir dövlətlə uzunmüddətli və çoxşaxəli tərəfdaşlıq qurması Bakının balanslaşdırılmış xarici siyasət xəttinə uyğun gəlir. Azərbaycan ayrı-ayrı güc mərkəzlərindən asılı münasibət modeli yaratmaq əvəzinə, müxtəlif tərəfdaşlarla milli maraqlara əsaslanan ikitərəfli əlaqələri inkişaf etdirməyə üstünlük verir.
Bu münasibətlərin başqa mühüm tərəfi Azərbaycanın Cənubi Qafqazda dəyişən geosiyasi şəraitdə qazandığı mövqedir. Regionda iqtisadi əməkdaşlıq, kommunikasiya xətlərinin inkişafı və yeni investisiya imkanları getdikcə daha çox ön plana çıxır. Belə şəraitdə Azərbaycan həm enerji resurslarına, həm tranzit imkanlarına, həm də regional layihələrə təsir imkanına malik dövlət kimi beynəlxalq tərəfdaşlar üçün daha böyük əhəmiyyət qazanır. Britaniya ilə münasibətlərin yeni sahələr üzrə genişlənməsi də Bakının bu mövqeyinin iqtisadi və siyasi nəticələrindən biri kimi qiymətləndirilə bilər.
Bakı–London münasibətlərində hazırkı mərhələnin əsas xüsusiyyəti məhz əməkdaşlığın miqyasının böyüməsidir. Enerji iki ölkəni bir-birinə bağlayan əsas istiqamətlərdən biri olaraq qalır, lakin artıq münasibətlərin yeganə dayağı deyil. Qarşıdakı dövrdə ticarət dövriyyəsinin artırılması, qarşılıqlı investisiyaların genişləndirilməsi, yaşıl enerji, nəqliyyat, rəqəmsal texnologiyalar və digər sahələrdə konkret layihələrin ortaya çıxması bu tərəfdaşlığı daha yüksək səviyyəyə daşıya bilər. Bu baxımdan Azərbaycan–Böyük Britaniya əlaqələrinin inkişafı Bakının həm iqtisadi imkanlarını genişləndirən, həm də beynəlxalq siyasi mövqeyini möhkəmləndirən mühüm istiqamətlərdən biri kimi çıxış edir.
Züriyə Qarayeva
