Bakı 
Bakıda fəaliyyəti ilə digər ümumtəhsil müəssisələrindən fərqlənən məktəblərdən biri yəhudi icmasının uşaqları üçün yaradılmış “Chabad Or-Avner” məktəbidir.
Bakıvaxtı.az-ın araşdırmasına görə, Xətai rayonunda yerləşən təhsil kompleksi yəhudi uşaqlar üçün nəzərdə tutulub və burada ümumi təhsil proqramı ilə yanaşı, yəhudi dili, tarixi, mədəniyyəti və ənənələrinin öyrənilməsinə də xüsusi yer ayrılır.
“Chabad Or-Avner” təhsil mərkəzi 4 oktyabr 2010-cu ildə Bakıda fəaliyyətə başlayıb. Məktəbin açılışında Prezident İlham Əliyev və digər rəsmi şəxslərlə yanaşı, yəhudi icmasının nümayəndələri iştirak ediblər.
Azərbaycan Prezidentinin rəsmi saytında yayılan məlumatda qeyd olunur ki, təhsil mərkəzi 450 yəhudi uşaq üçün nəzərdə tutulub. Kompleksin ərazisində 30 sinif otağı, kitabxana, idman zalı, kompüter otaqları, yeməkxana və digər infrastruktur yaradılıb.
Məktəbin əsas fərqləndirici cəhəti isə onun yalnız klassik ümumtəhsil funksiyası daşımamasıdır. Rəsmi məlumatda bildirilib ki, burada şagirdlərə yəhudi mədəniyyətinin əsasları və ivrit dili də tədris olunur.
Məktəbin tədris proqramı iki əsas istiqaməti birləşdirir: ümumi orta təhsil və yəhudi milli-mədəni irsinin öyrənilməsi.
Mənbələrə görə, şagirdlər ümumi təhsil proqramı çərçivəsində əsas məktəb fənlərini öyrənməklə yanaşı, ivrit dili, yəhudi tarixi, mədəniyyəti və dini-milli ənənələri ilə bağlı xüsusi dərslərdə də iştirak edirlər.
Məktəb haqqında məlumatlarda təhsilin rus və ivrit dillərində aparıldığı, yəhudi mədəniyyətinin əsaslarının öyrədildiyi bildirilir. Tədris proqramının ümumi fənlərlə yəhudi irsinin öyrənilməsini birləşdirdiyi qeyd olunur.
Digər mənbələrdə isə məktəbin dövlət təhsil standartlarına uyğun ümumi proqramı saxladığı, bununla yanaşı, bütün şagirdlər üçün ivrit və ingilis dili dərslərinin də keçirildiyi göstərilir.
“Chabad Or-Avner” ənənəvi məktəbdən daha geniş funksiyaya malik təhsil-mədəniyyət kompleksi kimi təqdim olunur.
Mərkəzin yaradılmasının əsas məqsədlərindən biri Azərbaycanda yaşayan yəhudilərin milli-mədəni irsinin qorunması və gənc nəslə ötürülməsidir.
Məktəbdə yəhudi tarixi və mədəniyyəti ilə bağlı ayrıca imkanların yaradıldığı, kitabxana və xüsusi mədəniyyət bölməsinin fəaliyyət göstərdiyi də rəsmi məlumatlarda qeyd olunur.
Beləliklə, burada uşaqlar yalnız riyaziyyat, dil, təbiət elmləri və digər ümumi fənləri öyrənməklə kifayətlənmir, eyni zamanda öz icmalarının tarixi və mədəni irsi haqqında sistemli bilik əldə edirlər.
“Chabad Or-Avner” məktəbinin fəaliyyəti Azərbaycanın yəhudi icmasının ölkənin ictimai və mədəni həyatındakı mövqeyi baxımından da diqqət çəkir.
Avrasiya Yəhudi Konqresinin məlumatında Bakıda 11 illik yəhudi orta məktəbi kimi “Chabad Or-Avner”in fəaliyyət göstərdiyi bildirilir.
Məktəbin yaradılması Azərbaycanda yəhudi uşaqların həm dövlət təhsil standartlarına uyğun təhsil almasına, həm də milli kimliklərini və mədəni ənənələrini qorumasına imkan verən xüsusi model kimi təqdim edilir.
Azərbaycan Prezidentinin məktəbin açılışında səsləndirdiyi fikirlərdə də bu məqam vurğulanıb. Dövlət başçısı burada təhsil alan uşaqların gələcəkdə Azərbaycanın layiqli vətəndaşları olacağına ümid etdiyini bildirib.
Əsas fərq ondadır ki, burada ümumi təhsil ilə milli-mədəni təhsil paralel aparılır. Şagird bir tərəfdən adi məktəb proqramı üzrə biliklər əldə edir, digər tərəfdən isə ivrit dilini, yəhudi tarixini, mədəniyyətini və ənənələrini öyrənir.
Məktəbin 2010-cu ildə açılışı zamanı onun məhz yəhudi uşaqlar üçün nəzərdə tutulduğu Azərbaycan Prezidentinin rəsmi saytında da qeyd edilib.
Murad İsmayıl
